گردشگری روستایی

این وبلاگ تلاش دارد مطالبی جدید در زمینه گردشگری روستایی- گردشگری کوهستان و بیابان را در اختیار علاقمندان قرار دهد

گردشگری خانه های دوم در منطقه دوهزار شهرستان تنکابن
نویسنده : مهدی رمضان زاده لسبویی - ساعت ٩:٤۱ ‎ب.ظ روز ۱۳۸٩/۱٠/٢٩
 

گردشگری خانه های دوم تا قبل از دهه 1980 مورد توجه نویسندگان و پژوهشگران قرار نگرفته بود. البته قبل از دهه 1980 در سوئد (1938) و وولف در سال 1951 در کانادا اشاراتی داشته اند.امروزه مسئله خانه های دوم بخش مهمی از دستور جلسات گروه های جغرافیایی دانشگاه ها را تشکیل می دهد.


گردشگری خانه های دوم در منطقه دوهزار شهرستان تنکابن

 

گردشگری خانه های دوم تا قبل از دهه 1980 مورد توجه نویسندگان و پژوهشگران قرار نگرفته بود. البته قبل از دهه 1980 در سوئد (1938) و وولف در سال 1951 در کانادا اشاراتی داشته اند.امروزه مسئله خانه های دوم بخش مهمی از دستور جلسات گروه های جغرافیایی دانشگاه ها را تشکیل می دهد. خصوصیات منحصر به فرد و موقعیت خاص خانه های دوم روستایی در پی تلاش های تحقیاتی در دهه های 1960 و  1970 شناخته شده است.مسئله پراکندگی خانه های دوم انگیزه خوبی برای این نوع بررسی ها است. در طول دهه 1990 جغرافیدانان اغلب جغرافیدانان روستایی مالکیت و گردشگری خانه های دوم را شناسایی و مطالعاتی را در مورد آن انجام دادند. در حال حاضر توجه به رابطه بین مالکیت خانه های دوم و جوامع میزبان (ساکنان خانه  های دوم) موضوع مهمی است..آگاهی از اثرات گردشگری خانه های دوم بر توسعه روستایی امروزه بیشتر جنبه های گردشگری ، جذابیت های منحصر به فرد مقصد، انگیزه افراد برای خرید و ساخت خانه های دوم است. برای نمونه می توان آرامش این مکان ها را مثال زد. امروزه تجارب جدیدی از مالکیت خانه های دوم در اروپا را شاهد هستیم. برای نمونه مناطق توسعه یافته وتاریخی  مدیترانه به عنوان مقصد این نوع از گردشگری به حساب می آید. که دلیل اصلی توسعه آن ار می توان فشار ناشی از زندگی در متروپلیتن های اروپایی ذکر کرد.هجوم مهاجران انگلیسی و خرید خانه های دوم در روستاهای فرانسه بوسیله آنها و هجوم آلمانی ها و خرید خانه های دوم توسط آنها در شمال سوئد نمونه هایی از اقدامات فرا مرزی توسعه این نوع گردشگری است.

گسترش خانه های دوم در نواحی روستایی بدون شک تاثیراتی را در این نواحی بر جای می گذارد که بررسی این تاثیرات از سه بعد اقتصادی، اجتماعی و کالبدی اجتناب ناپذیر است. منظور از خانه دوم، خانه افراد روستایی در شهر می باشد بطوری که فرد روستایی به تنهایی و بدون خانواده جهت ادامه تحصیل یا کار بطور موقت در شهر زندگی می کند و در واقع خانه اول آنها در روستا و جایی است که خانوادة آنها سکونت دارند و خانه دوم آنها معمولاً از نوع کارگری و ارزان در شهر می باشد

پاین سه دسته خانه تفریحی ارائه  می کند که می توانند به عنوان خانه دوم باشند یا نباشند:

1.       خانه دوم: خانه ایی که توسط مالک یا دیگر بازدیدکنندگان برای مفاهیم فراغت و تعطیلات بکار برده می شود و محل دائمی و معمول برای مالک نمی باشد.

2.       ملک سرمایه گذاری شده برای تعطیلات: ملکی که خریداری می شود و اساسی تجاری دارد و بصورت موقتی توسط افرادی غیر از خریدار در ایام تعطیلات اشغال می شود.

3.       مؤسسه یا بنگاه املاک تعطیلات: شبیه مورد بالا است، اما فقط توسط اعضای مؤسسه و یا کارکنان و مشتریان آنها مورد استفاده است.

در واقع به خانه هایی گفته می شود که اغلب شهروندان مرفه در نواحی روستایی خوش آب و هوا و ییلاقی جهت گذراندن اوقات فراعت و استراحت تدارک می بینند که البته بیشتر خانه های دوم در نواحی روستایی بصورت خرید زمین و ساخت خانه های ویلایی در دامنه تپه های مشرف به مناظر طبیعی زیبا و سبک مدرن و لوکس و با هزینه های بالا بنا می گردند

      دکتر محمدرضا رضوانی عوامل موثر در گسترش و توسعه خانه‌های دوم در ایران  را به چهار بخش  اصلی طبقه بندی نموده است:

1-     تفاوتهای آب و هوایی و جغرافیایی؛

2-     مهاجرت‌های روستایی شهری که در این مورد روستاییانی که به شهرها مهاجرت کرده‌اند به دلایل مختلف از جمله حفظ میراث خانوادگی، تعهد نسبت به زادگاه خود، مقاصد اقتصادی و تفریحی، اراضی کشاورزی خود را حفظ نموده و باعث توسعه و گسترش خانه‌های دوم می‌گردند؛

3-     آلودگی محیط زیست و ازدحام بیش از حد جمعیت در شهرها و مشکلات ناشی از زندگی در شهرها؛

4-     بهبود راههای ارتباطی و برخورداری از خودروی شخصی؛

5-     شهرگریزی و گسترش خانه‌های دوم.

 

منطقه دوهزار یک منطقه روستایی است که در ارتفاعات جنوبی شهرستان تنکابن واقع شده است. مسیر دسترسی به این منطقه زیبا از جاده چالوس- تنکابن می باشد. بررسی های بیانگر ان است که توسعه فعالیت های گردشگری در این منطقه مرحله بلوغ را می گذراند. بیش از 60 درصد مسکن در کل منطقه را خانه های دوم تشکیل می دهد در مجموع بیش از 50 هکتار از اراضی در منطقه زیر پوشش خانه های دوم می باشد. بهر جهت توسعه خانه دوم در منطقه دوهزار که در چند سال اخیر روند روبه رشد خود را تجربه کرده است دارای پیامدهای مثبت و منفی می باشد.

پیامدهای مثبت

·        تزریق سرمایه و پول به منطقه: یکی از مهمترین پیامدهای توسعه گردشگری خانه های دوم در منطقه دوهزار تزریق پول و سرمایه به همراه ایده در طراحی مساکن جدید در منطقه می باشد.

·        اشتغال: ساخت مساکن جدید توانسته است اشتغال زیادی در زمینه های کارگری ساختمانی، حمل و نقل و... را به وجود آورده است

·        درآمد برای ساکنین محلی: در اثر ساخت مساکن جدید با توجه به انواع اشتغال درآمد به عنوان یکی از پیامدهای مثبت مطرح می باشد

 

پیامدهای منفی

·        تغییر شدید کاربری در منطقه: مهمترین پیامد این نوع گردشگری با توجه به ماهیتش که نیاز به زمین دارد تغییر کاربری می باشد این پیامد وقتی نمود بیشتری دارد که در منطقه با توجه به شیب زمین محدود وجود دارد.

·        تغییر چشم انداز ظاهری: منطقه بکر دوهزار با تاکید بر جاذبه های اکوتوریستی در اثر این گردشگری امروزه بیشتر با استفاده از ساختمانهای رنگی مطرح می باشد.

·        رها کردن زباله در محیط: البته این پیامد صرفاً مختص به توسعه خانه های دوم نیست بلکه گردشگری گذری و روزانه به خصوص در ایام تابستان و تعطیلات بشدت منطقه را  تهدید می کند.

·        به خطر انداختن حیات جانوری و گیاهی

·        آلودگی منابع آب و خاک

·        افت کمی منابع آب شرب به خصوص در فصول گردشگری